۱۷اوت ۲۰۲۵- بر اساس مطالعه ی منتشر شده در نشریه Skeletal Radiology، تصویربرداری با سی تی اسکن(CT) ممکن است ارزیابی دقیق تری از تراکم مواد معدنی استخوان (BMD) در افراد مبتلا به دیابت نسبت به روش های سنتی ارائه دهد. در میان بیش از ۱۰۰۰ شرکت کننده، افراد دیابتی- به ویژه افرادی که دچار کاهش عملکرد کلیوی شده بودند- در ابتدا تراکم استخوان مهره ای بالاتری نشان دادند و در طول زمان نیز افزایش قابل توجهی در این شاخص داشتند.
در این ارزیابی طولی، داده های ۱۰۴۶نفر که اطلاعات تراکم استخوان مهره ای آن ها از سی تی اسکن قفسه ی سینه در آزمون پنجم (۲۰۱۰–۲۰۱۲) و آزمون ششم (۲۰۱۶–۲۰۱۸) در دسترس بود، مورد بررسی قرار گرفت. وضعیت دیابت بر اساس دستورالعمل های انجمن دیابت آمریکا تعریف شد و افراد دارای پیش دیابت (اختلال قند خون ناشتا) از مطالعه حذف شدند تا مقایسه ی گروه ها واضح تر باشد.
برآوردهای حجمی تراکم استخوان با استفاده از الگوریتمی مبتنی بر یادگیری عمیق که محتوای ترابکولار مهره های قفسه ی سینه را تفکیک می کرد، به دست آمد. پژوهشگران از مدل های آماری خطی با اثرات ترکیبی برای تخمین نرخ تغییر تراکم استخوان در طول زمان استفاده کردند و تعامل بین عملکرد کلیوی(بر اساس نرخ تخمینی فیلتراسیون گلومرولی یا eGFR) و وضعیت دیابت را بررسی کردند. بر اساس این تعامل، تحلیل های طبقه بندی شده با آستانه یeGFR برابر با ۶۰ میلی لیتر در دقیقه در هر ۱.۷۳متر مربع انجام شد تا عملکرد کلیوی حفظ شده و مختل شده از هم تفکیک شوند.
یافته های کلیدی این مطالعه به شرح زیر است:
· شرکت کنندگان دیابتی در ابتدا تراکم استخوان مهره ای بیشتری نسبت به افراد غیر دیابتی داشتند:۲۰۲میلی گرم بر سانتی متر مکعب در برابر ۱۹۰میلی گرم بر سانتی‌متر مکعب.
· پس از پیگیری میانگین ۶.۲سال، افراد دیابتی افزایش تراکم استخوانی با نرخ ۰.۶۲میلی گرم بر سانتی‌متر مکعب در سال داشتند (با فاصله اطمینان ۹۵ درصد: ۰.۲۶تا ۰.۹۸).
· در افراد دیابتی که به اختلال عملکرد کلیوی(eGFR < 60) مبتلا بودند، نرخ افزایش تراکم استخوان به طور قابل توجهی بیشتر بود:۱.۵۲میلی گرم بر سانتی متر مکعب در سال (فاصله اطمینان ۹۵ درصد: ۰.۶۶تا ۲.۳۹).
· در مقابل، بیماران دیابتی با عملکرد کلیوی حفظ شده (eGFR ≥ 60) افزایش خفیف تری داشتند:۰.۴۸میلی گرم بر سانتی متر مکعب در سال (فاصله اطمینان ۹۵ درصد: ۰.۱۰تا ۰.۸۵).
به طور کلی، این پژوهش نشان داد که تراکم استخوان مهره ای در بیماران دیابتی - به ویژه افرادی که عملکرد کلیوی ضعیف تری دارند - در طول زمان افزایش می یابد، که نوعی تناقض بین خطر شکستگی و مقادیر تراکم استخوان در این بیماران را نشان می دهد. این یافته ها بیانگر این موضوع هستند که آزمایش های استاندارد تراکم استخوان ممکن است برای ارزیابی دقیق سلامت اسکلتی در بیماران دیابتی مناسب نباشند. مطالعات آینده باید به ترکیب شاخص های کیفیت استخوان، تحلیل ریزساختار و بررسی بلند مدت شکستگی ها بپردازند تا ابزارهای دقیق تری برای ارزیابی خطر در بیماران دیابتی طراحی شود.
منبع:
https://medicaldialogues.in/radiology/news/ct-imaging-found-more-accurate-for-assessing-bone-density-in-diabetes-patients-153541